Kiedy nie można zastrzec znaku towarowego? Przeszkody
Myślisz, że każdą nazwę firmy da się zastrzec? Niestety, niektóre znaki towarowe już na starcie są skazane na odrzucenie – i to z powodów, których łatwo uniknąć. Sprawdź, co może przekreślić Twoje zgłoszenie, zanim zainwestujesz czas i pieniądze.
Znaku towarowego nie można zarejestrować, jeżeli nie pozwala odróżnić towarów lub usług jednej firmy od oferty konkurencji, ma charakter opisowy albo rodzajowy, wprowadza odbiorców w błąd, narusza prawo, dobre obyczaje lub wcześniejsze prawa innych osób. Przeszkodą może być również podobieństwo do wcześniejszego znaku zastrzeżonego dla tych samych lub zbliżonych towarów i usług. Dlatego przed zgłoszeniem należy ocenić zarówno samą nazwę lub logo, jak i możliwe kolizje z wcześniejszymi prawami.
Planując zastrzeżenie nazwy i logo firmy, należy wcześniej sprawdzić, czy każde z tych oznaczeń ma zdolność odróżniającą i nie napotyka przeszkód, które mogłyby doprowadzić do odmowy udzielenia ochrony przez Urząd Patentowy. Potencjalne bariery rejestracyjne można podzielić na kilka kategorii, obejmujących przesłanki podstawowe, bezwzględne oraz względne, które mają istotny wpływ na możliwość skutecznego uzyskania prawa ochronnego.
Twój znak nie spełnia wymogów rejestracji? Sprawdź, jak zmienić nazwę firmy, logo lub zakres zgłoszenia, aby lepiej przygotować znak towarowy do ochrony.
Marcin Setlak - prawnik, ekspert kreacji i ochrony marki. 20 -letnie doświadczenie w pracy z klientem.
Podstawowe przeszkody rejestracji - dotyczą samego oznaczenia, które jest zgłaszane do rejestracji i należą do nich:
- brak możliwości przedstawienia swojego znaku w rejestrze znaków towarowych - znak towarowy można przedstawić w dowolnej formie, z wykorzystaniem ogólnie dostępnej techniki, o ile może on zostać odtworzony w rejestrze znaków towarowych; gdy nie będzie takiej możliwości, wtedy urząd może odmówić ochrony
- brak dostatecznych znamion odróżniających – podstawową funkcją każdego znaku towarowego jest funkcja odróżniająca produkty jednego przedsiębiorstwa od produktów innych przedsiębiorstw. Definicja znaku towarowego zawarta w ustawie stanowi, że znakiem towarowym może być każde oznaczenie, które da się przedstawić w sposób graficzny, jeżeli tylko nadaje się do odróżnienia towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa. Znak towarowy powinien być unikalny i służyć jako znak odróżniający poszczególne produkty i firmy. Urząd bada czy zachodzi ryzyko, że odbiorca danego produktu lub usługi zostanie wprowadzony w błąd przez to, że uzna dwa inne znaki towarowe za identyczne lub bardzo podobne. W takim przypadku może odmówić rejestracji znaku towarowego.
Bezwzględne przeszkody rejestracji
Po zgłoszeniu do zastrzeżenia znaku towarowego Urząd bada czy występują bezwzględne przesłanki odmowy rejestracji znaku towarowego. Przesłanki te zawierają znaki towarowe, które:
- składają się wyłącznie z elementów niepodlegających ochronie;
- są oznaczeniami rodzajowymi – przykładem może być winnica, która chciałaby zarejestrować produkowane przez siebie wino pod marką „Wino”;
- powstały dla uzyskania efektu technicznego lub zwiększenia wartości towaru;
- zawierają symbole narodowe – jest to przeszkoda, do której zaliczają się: użycie w znaku towarowym godła, barwy, hymnu, herbów województw, miast oraz miejscowości, oznaczeń związanych z obronnością, oznaczeń, które są orderami lub oznaczeniami wojskowymi. Jeżeli zgłaszany znak towarowy posiada którykolwiek z powyższych elementów Urząd odmówi rejestracji znaku towarowego, chyba że firma zdobędzie zezwolenie na użycie tych symboli od właściwego organu państwa;
- wprowadzają w błąd w szczególności co do charakteru, właściwości lub pochodzenia geograficznego towaru;
- zgłoszone są w złej wierze – ochrony znaku towarowego nie uzyska się w złej wierze, czyli wtedy, kiedy znak został zgłoszony, mimo iż dana osoba wiedziała, że nie ma do tego prawa;
- nie nadają się do odróżnienia w obrocie towarów, dla których zostały zgłoszone – np. znak interpunkcyjny lub cyfra, płaska figura geometryczna.
- weszły do języka potocznego lub są zwyczajowo używane w uczciwych i utrwalonych praktykach handlowych – np. kajzerka, termos, bagietka.
Ponadto rejestracji nie podlega znak, którego używanie jest niezgodne z prawem, porządkiem publicznym lub dobrymi obyczajami. O ile sprzeczność z prawem jest zrozumiała, problem mogą stanowić ogólne stwierdzenia: porządek publiczny i dobre obyczaje. Dobre obyczaje to pojęcie odwołujące się do wartości powszechnie akceptowanych w społeczeństwie. Niedopuszczalna będzie rejestracja znaków towarowych naruszających normy moralne lub etyczne. Przykładem naruszenia dobrych obyczajów może być graficznie przedstawiony znak dotyczący towarów mających charakter wulgarny, dyskryminujący lub obraźliwy. Znaki sprzeczne z porządkiem publicznym to znaki, które promują faszyzm i inne totalitarne ustroje państwa lub nawołujących do nienawiści.
Rozpocznij bezpłatną, wstępną weryfikację:
Względne przeszkody rejestracji - nie są one badane przez urzędy patentowe z urzędu.
Sprzeciw, który jest wynikiem względnych przeszkód rejestracji znaku towarowego
Dopiero wniosek osoby trzeciej powoduje badanie zaistnienia względnej przeszkody udzielenia ochrony znaku towarowego. Urząd, który bada możliwość wystąpienia przeszkody dla rejestracji znaku towarowego, nie dokonuje analiz rejestru znaków towarów, po to, aby sprawdzić, czy podobne lub identyczne oznaczenie nie było zarejestrowane lub zgłoszone wcześniej albo czy nie narusza praw majątkowych lub autorskich innych osób.
To właśnie sprzeciw osoby trzeciej jest najczęstszym powodem, dla którego Urząd Patentowy może odmówić ochrony znaku towarowego. Każdy znak towarowy obowiązuje na określonym terytorium. Patrząc na terytorium Polski pod uwagę należy brać nie tylko znaki towarowe polskich przedsiębiorców, ale również te, które są chronione w ramach Unii Europejskiej czy innych regulacji międzynarodowych. Dlaczego należy brać pod uwagę również znaki towarowe spoza terytorium Polski? Przedsiębiorcy prowadzący swoją działalność na terenie Unii Europejskiej mogą uzyskać ochronę swojego znaku towarowego na całym jej terytorium poprzez jedno zgłoszenie w Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (w skrócie: EUIPO).
Przy analizie, czy dane oznaczenia mogą zostać uznane za znaki kolizyjne, istotne znaczenie ma nie tylko ich wizualna forma, lecz także podobieństwo fonetyczne i znaczeniowe. W praktyce nawet niewielkie różnice w zapisie znaku nie zawsze wystarczą, aby wykluczyć ryzyko kolizji, jeżeli oba oznaczenia są przeznaczone dla tych samych lub bardzo zbliżonych towarów albo usług. W takiej sytuacji Urząd Patentowy bada, czy przeciętny odbiorca mógłby uznać znaki za powiązane ze sobą gospodarczo, co może przesądzić o odmowie udzielenia ochrony jednemu z nich. Jednak, kolizja znaków towarowych nie będzie miała miejsca w przypadku, gdy obie firmy mają tę samą nazwę, ale działają w innych branżach. Przykładowo - pomiędzy nazwą „Biedronka” w przypadku usług krawieckich oraz nazwą znanej w Polsce sieci sklepów nie zajdzie kolizja wykluczająca możliwość rejestracji znaku towarowego „Biedronka” dla tych usług krawieckich. Nie można natomiast zastrzec już takiej nazwy dla minimarketu, ponieważ istnienie dwóch sieci sklepów „Biedronka” mogłoby wprowadzić klientów w błąd.
FAQ
Poznaj odpowiedzi na popularne pytania
Nie można zarejestrować znaku towarowego, który narusza prawa osobiste lub majątkowe osób trzecich, jak również wprowadza w błąd odbiorcę. Nie udziela się ochrony na znaki towarowe, które są identyczne lub podobne do znaków już zarejestrowanych. Znak towarowy nie może być też sprzeczny z porządkiem publicznym jak również zawierać słów pochodzących z języka potocznego, w odniesieniu do towarów lub usług, które ma obejmować ochrona. Przy rejestracji znaku towarowego zakazane jest również używanie min. symboli narodowych.
Bezwzględne przesłanki rejestracji znaku towarowego to takie przeszkody, które wyłączają możliwość rejestracji znaku towarowego z mocy prawa. Urząd Patentowy bada poprawność wniosku w kontekście obowiązujących przepisów czy nie zachodzą podstawy do odmowy wszczęcia postępowania o rejestrację znaku towarowego. Innymi słowy, jeżeli nie ma podstaw do odmowy, to urząd uruchamia dalsze postępowanie i publikuje znak w biuletynie.
Przesłanki względne rejestracji nie są przedmiotem badania przez Urząd Patentowy. Są one wynikiem wniesienia sprzeciwu przez osobę trzecią. Podstawą sprzeciwu może być posiadanie zarejestrowanego znaku towarowego, który jest podobny lub identyczny jak również naruszenie majątkowych praw autorskich do logotypu. Urząd patentowy wszczyna postępowanie sprzeciwowe na podstawie złożonego wniosku przez stronę, która uważa, że dane zgłoszenie narusza jej prawa.
Prawnik i jeden z nielicznych ekspertów w Polsce łączących kompetencje w zakresie kreacji marek z ich ochroną prawną. Od ponad 20 lat doradza przedsiębiorcom w rejestracji znaków towarowych, zabezpieczaniu marek oraz budowaniu strategii ochrony własności intelektualnej. Współtwórca ponad 300 marek wprowadzonych na rynek oraz autor publikacji poświęconych ochronie znaków towarowych.<br/>Absolwent prawa na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim oraz Studium Prawa Amerykańskiego Chicago-Kent College of Law. Ukończył również studia podyplomowe z zakresu prawa własności intelektualnej w Centrum Praw Własności Intelektualnej im. H. Grocjusza oraz zarządzania projektami w Akademii Leona Koźmińskiego. Trener, wykładowca i autor publikacji dotyczących kreacji i ochrony marki. Współpracuje m.in. z Wydziałem Prawa UMCS, Akademią Leona Koźmińskiego i Centrum Praw Własności Intelektualnej, prowadząc zajęcia z zakresu prawa nowych technologii i własności intelektualnej. Uważa, że najczęstszym błędem przedsiębiorców nie jest brak dobrej marki, lecz brak jej odpowiedniej ochrony.
